Ilgın’dan çiğ süt alım fiyatı açıklaması
Ulusal Süt Konseyi, 1 Mayıs 2024 tarihinden geçerli olmak koşuluyla, çiğ süt alım fiyatını 14,65 lira olarak açıklaması, üretici nezdinde şaşkınlık yarattı.
Açıklanan fiyatın çiftçiye değil, TÜİK enflasyon rakamlarının düşük gözükmesine yarayacağını söyleyen Edirne Genç Çiftçiler Derneği Başkanı Egemen Ilgın; “Çiftçi zaten sütü piyasada 15 lira ortalama fiyatla satıyor” dedi.
Ulusal Süt Konseyi’nin, çiğ süt satış fiyatına zam yaptığına dair açıklamasının mantıklı ve tutarlı bir tarafı olmadığını belirten Ilgın; “Ulusal Süt Konseyi'nin bir açıklaması oldu. Bu açıklamaya göre 1 Mayıs 2024 tarihinden geçerli olmak üzere çiğ süt alım fiyatını 14,65 lira olarak açıkladı. Ancak bu durum çiftçide büyük bir şaşkınlık yarattı. Şu anda Edirne'den örnek vermek gerekirse bütün köylerimizde süt zaten bu fiyatın üzerinde bir fiyata satılıyor. Genel manada 15 lira diyebiliriz. Dolayısıyla Ulusal Süt Konseyi'nin çiğ süt fiyatına zam yaptık açıklamasının mantıklı ve tutarlı bir tarafı yok. Aynı zamanda çiftçiyi mutlu eden bir tarafı da yok. Burada Ulusal Süt Konseyi’nin piyasaya da tam manasıyla hâkim olmadığını görüyoruz. Baktığınızda Ulusal Süt Konseyi şu anda çiğ süt satış fiyatında belirleyici olamıyor. Açıklamasının pek bir anlamı yok, kadük kaldı. Bana göre Ulusal Süt Konseyi'nin bu açıklamaları belki TÜİK'in açıklamalarında işe yarayabilir, enflasyon hesaplamalarında işe yarayabilir ama şu an çiftçiye yararından ziyade TÜİK hesaplarına, matematik hesaplamalarına yararı olan bir açıklama olmuş” ifadelerine yer verdi.
“ÜRETİMİNDE CİDDİ BİR DÜŞÜŞ VAR”
Süt üretiminde ciddi bir düşüş yaşandığını belirten Ilgın; “Bu şekilde bu politikalar devam ederse bu düşüş devam edecek. Sazlıdere Köyü’nden örnek vermek gerekirse, üretim o kadar düşmüş ki 6 kişiye düşmüş. Dolayısıyla süt 200 litrenin altında kalmış ve dolayısıyla hiçbir tüccar veya sanayici gelip bu köyden süt almıyor. Çünkü bir kazan var. Şu an toplanan süt, o kazanın elektrik masrafını bile karşılamıyor ve dolayısıyla köylüden kimse süt almayınca köylü artık üretimden vazgeçecek. Sütünü satacak yer de bulamayacağı için yan köye götürmek zorunda kalıyor. Onun da bir maliyeti olacağından dolayı sanıyorum ki 6 ay sonra Sazlıdere Köyü'nde kimse süt üretmeyecek. Bu yarın öbür gün diğer köylerde de böyle olacak ve inekler kesime gitmiş olacak. Anaç inekler kesime gittiği için de bu et fiyatlarına yansıyacak. Dolayısıyla Türkiye'deki süt krizini çözmeden et krizini çözmemiz mümkün değil” diye konuştu.
“YARINDAN İTİBAREN PEYNİR, YOĞURT FİYATLARI ARTACAK”
Yarın sabahtan itibaren peynir, yoğurt fiyatlarında market raflarında zam yapılacağının görüleceğini söyleyen Ilgın; “Aslında bu zamdan çiftçi kazanmıyor. Üretici zaten yüksek fiyata ürün alıyordu, şimdi daha da yüksek fiyata ürün alacak. Yani üretenin de, tüketenin de kazanmadığı bir sistemin içerisindeyiz. Her geçen gün artan maliyetler de bu duruma etki edecektir. Ben şu anda Türkiye'de ithalatın önünün fazlasıyla açılacağını düşünüyorum. Bu süt ürünlerinde olabilir, hayvancılıkta olabilir, et de olabilir. Bu da kaynakların dışarıya aktarılması anlamına geliyor. Öncelikle küçük aile işletmeciliğinin desteklenmesi gerekiyordu, desteklenmediği için Sazlıdere örneğinde olduğu gibi gördük. Ben köyde yıllarca süt alımı yaptım. O zamanlar sütteki besin değerlerinin çok yüksek olduğu görülüyordu. Bizim üreticimizin sütünde zaten hile olmaz. Maalesef o kaliteli sütler de üretilmemeye başlandı. Çiftçi isyanda, 'para kazanamıyorum, ürünüm çok düşük' diyor. Asgari ücretle çalışan emekçi markete gidiyor, isyanda; 'bir kalıp dahi peynir alamıyorum' diyor. İnsanlar kırıklı peynir almaya, ekşimik almaya başladı. Durum çok kötü. Kazanan kim? Bu sorunun cevabını bulmamız lazım. Öyle politikalar yapmamız lazım ki kazanan hem üretici, hem de tüketici olsun. Bu manada kooperatiflere çok iş düşecek” diye konuştu.
ŞENER ŞENTÜRK
