Üstün; “Türkiye’de Tarım Ekonomisi Çökmüştür”
Edirne İl Genel Meclisi’nin haziran ayı toplantıları devam ediyor. Meclisin bugün düzenlenen toplantısında, Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Uzunköprü İl Genel Meclisi Üyesi Mustafa Üstün, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) tarafından açıklanan 2026 yılı hububat alım fiyatı ile ilgili gündem dışı konuşma yaptı.
Üstün, buğday fiyatının bugün açıklandığını belirterek; “Ekini eken bizlerdik, buğdayı tarla biçen bizlerdik, emeği veren biziz, değirmene sokulup ezilip un olan biziz, fırında ekmek diye yakılan da maalesef biz olduk. Bugün burada İl Genel Meclisi üyesi olarak değil; çiftçi bir baba olarak söz aldım. Çünkü biri 20, biri 15 yaşında 2 tane oğlum var. İkisi de toprağında çiftçi olarak çalışıp üretmek istiyorlar. Bu sabah fiyatları gördüğümüzde oğlum bana şunu söyledi; ‘Baba, bu fiyatlarla bu işler olmaz.’ Açıklanan fiyatla umudumuz, emeklerimiz, geleceğimiz maalesef çöp oldu” ifadelerini kullandı.
“TÜRKİYE YÖNETİLEMEZ BİR HALE GELMİŞTİR”
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) enflasyon rakamlarına dikkat çeken Üstün; “Açıklanan en düşük enflasyon yüzde 35. Çiftçiye buğday için verilen fark yüzde 22,5. Bugün gübrenin, mazotun, ilaçların maliyet hesabını yapan var mı? Bugün en düşük maliyetlerle 1 dekara 340 kilo buğday harcamak zorundayız. 340 kilo buğdaya karşılık alacağımız verimi zaten bilmiyoruz. O tamamen iklim şartlarıyla alakalı bir durumdur. 250 kilo da 500 kilo da buğday biçebiliriz. Ama biz o maliyeti yapmak zorundayız. Bu maliyete göre bu hesaplamayı yapanlar, nasıl bir hesaplama yaptılar? Bu hesaplamaya istinaden bu çiftçiler, bu işin içinden nasıl çıkacak? Bugün ortalama 400-450 kilo buğday biçtiğinizde dekarda bize kalacak 100 kilo buğdaydır. Çiftçi bugün 100 kilo buğdayı sattığında bir dekar yerde bin 600 TL para kalacak. Kalan para tamamen çiftçinin cebine mi kalacak? Cebine kalmıyor çünkü 2027 için yatırıma dönmek zorunda. Dokuzuncu aydan itibaren gübresini, mazotunu alıp yerini hazırlamak zorunda. Konu sadece buğdayın fiyatı değil; maliyet artışıdır. Gözden kaçan nokta budur. Bu ülkede 30 milyon asgari ücretle çalışan insan var. Biz de ekmeğin, buğdayın pahalı olmasını istemeyiz. Ama ortada bir realite var. Geçen yıl 40 TL’ye aldığımız mazotu, bugün 70 TL’ye; 10 TL’ye aldığımız ilacı 30 TL’ye; 15 TL’ye aldığımız gübreyi 35 TL’ye alıyoruz. Maliyetler neden hesaplanmıyor? Türkiye’de gıda enflasyonunu sadece buğday üzerinden mi tutacağız? Türkiye yönetilemez bir hale gelmiştir” dedi.
“HERKESİN AYAĞA KALKMASI LAZIM”
Üstün, Türkiye’de tarım ekonomisinin çöktüğünü söylerken; “Çiftçiyi düşünen, destekleyen bir tane kurum kalmamıştır. Türkiye’de tüm kurumların yarından itibaren ayağa kalkmaları lazım. Tarım Kredi Kooperatifleri, Ziraat Odaları, çiftçi kuruluşları, tüm siyasi partilerin il ve ilçe başkanları, herkesin ayağa kalkması lazım. Biz bu maliyet farkı altında ezilmiş durumdayız ve önümüzdeki yıl bu işi sürdürebilir hale getiremeyiz. Bu konuda tüm Türkiye’den, özellikle tarımı destekleyen tüm kuruluşlardan büyük bir destek bekliyorum. Tüm siyasi partilerden büyük bir destek gerekiyor. Gerekiyorsa sokak eylemi yapılması lazım. Alın terimizin karşılığını alamıyorsak elimizle işlediğimiz tarım arazileri bir gün gelecek büyük şirketlerin eline geçecek. Salt silahla savaş dönemi bitmiştir; topraklarımız fiili olarak elimizden alınarak işgal altına düşeceğiz” sözlerine yer verdi. Üstün’ün konuşması, CHP’li üyelerden destek görürken; Adalet ve Kalkınma Partili (AK Parti) üyelerle tartışma yaşadılar.
UĞUR AKAGÜNDÜZ
