Balkan Savaşları Haberleri - Son Dakika Balkan Savaşları Haber Güncel Gelişmeler

Rifat Osman, Sarayiçi’nde Toplu Mezarı Yazmış

Edirne Valisi Yunus Sezer’in geçtiğimiz günlerde yaptığı basın açıklamasında, Edirne Sarayı’nın ihya çalışmalarındaki kazılarda, Balkan Savaşları’nda şehit düşen askerlere ait toplu mezarların bulunduğunu söylemesi, kentte birçok kesimin dikkatini çekti. " Vali Sezer’in gündeme getirdiği toplu mezarları Edirne tarih yazarı, ressam, hekim, mimar Tosyavizade Dr. Rifat Osman’ın birebir şahit olarak eserinde yazdığı ortaya çıktı. Osman, Edirne Valiliği Kültür Yayınları tarafından yayımlanan ve Yrd. Doç. Dr. Ratip Kazancıgil tarafından günümüz Türkçesi’ne çevrilen Edirne Rehnüması (Edirne Şehir Kılavuzu) adlı eserinde, Sarayiçi’nde yaşananları “facia” olarak nitelendirirken; bölgede tutsak edilenlerin gömüldüğü toplu mezarı gördüğüne yer vermesi dikkat çekti. “İÇİNDE CESETLER GEÇEN TUNCA SUYUNDAN İÇTİM” Osman, eserinin “Balkan Harbinde Edirne” adlı başlığının “Tartışma” bölümünde, Sarayiçi mevkiinde Bulgarlar tarafından yapılanları gördüğünü belirterek; “Ben, o ağaçların altında bir asker tabibi olduğum halde 4 gün ekmek görmedim ve yalnız içinde cesetler geçen Tunca suyundan içtim. Sarayiçindeki tutsak erlere değil, subaylara bile bir şey verilmedi. Fransa’da öğrenim yapmış bir Bulgar tabibi bana bir kutu sigara verdiği için binbaşısı tarafından azarlandı ve kutu geri alındı. Tutsak erler, dediğiniz gibi ağaç kabuklarını ateş yakmak için değil, yemek için kopardılar. Yediler ve öldüler” ifadelerine yer veriyor. “SARAYİÇİ’NDE CESETLERİ TAŞ SÜTUNUN YANINA GÖMDÜRDÜLER” Osman, dizanteri nedeniyle bölgede tutsak olan birçok kişinin hayatını kaybettiğini ifade ederken; “Dizanteri o kadar korkunç sayıda ölüme neden oldu ki Bulgarlar kolera vardır diye kaçtılar, yalnız köprü başlarında nöbetçi bıraktılar. Halbuki hastalık, açlık üzerine soğuktan ileri geliyordu. Nihayet, 3 gün sonra verilen yeşil küflü, taş gibi peksimetler ve ona benzer ekmekleri ise yiyen zehrinden, yemeyen ise açlıktan öldü. Sarayiçi faciasına merkez asker hastanesi tabipleri 22 günde son vererek her gün Sarayiçi’ne gidip muayene yaptıkça 5’er, 10’ar hastaneye kaldırdılar. Sarayiçi’nde tutuklu hasta erleri hastaneye yatıracak yer olduğu ve Mart’ın soğuk günlerinde Sarayiçi’nin yaş çayırları üzerinde etrafı açık çadırlarda yatmalarının uygun olmayacağı hatırlatıldığı halde hastaneye götürülmelerine Bulgar komutanı izin vermemiştir ve Sarayiçi’nde açıkta kalan çıplak cesetleri de oradaki taş sütunun yanına gömdürdüler” dedi. “YAYLIM ATEŞİYLE KATLEDİLDİLER” Osman, eserinde hasta ve yaralı erler ile subayların sayısı ile ilgili de bilgi verirken; “Kalenin düşüşünde ve düşüşünden sonra Edirne Merkez Asker Hastanesi’nde bulunan hasta ve yaralı erler ve subaylar 1270’i aşkın idi. Hastane tabipleri ise öbür tutsaklar gibi Bulgaristan’a gönderilmeyip hastalarını tedavi için hastanede bırakılmışlardır. R. 17 Nisan 1329-M. 1913/1914 tarihinde Edirne Askeri Mevki baştabibi binbaşı Gospodin Kiryakof, yanında birkaç Bulgar askeri tabibi olduğu halde hastane koğuşlarını gezerek nekâhat (iyileşme) döneminde bulunan erlerden 72 kişiyi çıkartmış ve bunlar, Bulgar erlerinin gözetiminde, hastane civarında Tunca nehri kenarından Bulgaristan’a gönderilmek üzere götürüldükleri sırada, adı geçen Bulgar erleri tarafından açılan bir yaylım ateşi ile 20’den fazlası katledilip soyulmuşlardır. Bu biçare sakat erlerin idam nedenleri de yürüyemeyip geride kalmalarıdır” sözlerine yer veriyor. UĞUR AKAGÜNDÜZ

Vali Sezer: “Edirne’de Şu An İtibariyle Taşkın Riski Yok”

Edirne Valisi Yunus Sezer, 10 Ocak Gazeteciler günü dolayısıyla basın mensupları ile bir araya gelirken; kente dair soruları cevapladı. Vali Sezer, mevcut durumda Edirne için herhangi bir taşkın riskinin bulunmadığını söyledi. Son günlerde bölgede yoğun yağış alındığını belirten Sezer, “İki gündür ciddi bir yağış aldık. Bugün kısa bir ara verdi ancak meteorolojik verilere göre yağışlar devam edecek. Bu durum bizim için sevindirici. Çünkü kurak bir dönemin ardından bereketli bir sürece giriyoruz” dedi. “BAZI BÖLGELERDE LOKAL SU BASKINLARI YAŞANDI” Vali Sezer, bazı bölgelerde metrekareye 50 ila 70 kilogram, yer yer ise 20–25 kilogram yağış düştüğünü belirterek, “Havsa ve şehir merkezinde lokal olarak bazı alanlarda su birikintileri oluştu. İki evde sınırlı su baskını yaşandı. AFAD, belediye, kaymakamlık ve ilgili kurumlarımız anında müdahale etti” ifadelerini kullandı. BARAJLAR VE MERİÇ NEHRİ ANBEAN TAKİP EDİLİYOR Barajlardaki doluluk oranlarına da değinen Sezer, Kayalı Barajı’nda 4,5 milyon metreküp, Süloğlu Barajı’nda ise önemli miktarda su biriktiğini açıkladı. Meriç Nehri’nin Edirne için kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Sezer, Bulgaristan’daki Arda Nehri üzerindeki barajların da yakından izlendiğini belirtti. “Bulgaristan’daki barajlarda doluluk yüzde 80’in üzerinde. Ancak şu anda saniyede yaklaşık 300 metreküp su salınımı var. Bu Edirne için risk oluşturacak bir seviye değil” diyen Sezer, sürecin DSİ ve Bulgar yetkililerle koordinasyon içinde takip edildiğini söyledi. “NEHİR YATAĞI TEMİZ, TAHLİYE KAPASİTESİ ARTTI” 2015’te yaşanan sel felaketinin ardından Meriç Nehri yatağında temizlik çalışmaları yapıldığını hatırlatan Sezer, “Nehir yatağı ve tahliye kanalları sayesinde Edirne şu an 2 bin 500 metreküp / saniyeye kadar suyu taşkın riski oluşturmadan tahliye edebilecek kapasitede. Şu anda bu seviyelerin çok altındayız” diye konuştu. SARAYİÇİ, KIRKPINAR VE EDİRNE SARAYI PROJELERİ Vali Sezer konuşmasında Sarayiçi, Edirne Sarayı, Mahmudiye Kışlası ve Kırkpınar Alanı projelerine de değindi. Sarayiçi’nin şehitlik ve hasbahçe konseptiyle yeniden düzenlendiğini belirten Sezer, Balkan Savaşları’nda şehit olan askerlerin bulunduğu alanların da tarihi dokuya uygun şekilde ele alındığını ifade etti. Mahmudiye Kışlası’nda yürütülen restorasyon çalışmalarının hızlı ilerlediğini söyleyen Sezer, alanda müze, kütüphane ve sergi alanlarının yer alacağını açıkladı. KIRKPINAR YENİ ALANINA TAŞINIYOR Kırkpınar Er Meydanı’nın daha modern ve fonksiyonel bir alana taşınması için çalışmaların sürdüğünü belirten Sezer, “Gençlik ve Spor Bakanlığımızın ve Sayın Cumhurbaşkanımızın talimatları doğrultusunda, Kırkpınar’ı Edirne Sarayı’yla uyumlu, 12 ay kullanılabilecek bir alan haline getirmeyi hedefliyoruz” dedi. Yeni alanın müzeler, sanal sergiler ve geleneksel spor alanlarıyla dünya çapında bir merkez olacağını ifade eden Sezer, projelerin tamamlanmasıyla Edirne’nin ziyaretçi sayısının 2–3 kat artacağını öngördüklerini söyledi. EDİRNELİLERİN TAKDİRİ MUTLU EDİYOR Valiler kararnamesi sonrası Edirne'de ki görevine devam eden Vali Sezer, Edirnelilerin kendisinin Edirne'de görevine devam etmesi sonrası aldığı olumlu ger dönüş hakkında da “Edirne'de görev yapmak çok büyük, herkese nasip olmayacak bir onur. Hemşehrilerimizin yaptıklarımızı takdir etmesi mutluluk verici bir durum” dedi. MEHMET EFECAN HIDIROĞLU

Edirne Kozahanesi Atıl Halde Bekliyor

Edirne’nin Kaleiçi semtinde, Manyas Caddesi ile Osman Nuri Peremeci Sokak birleşiminde yer alan ve mimarisiyle herkesin dikkatini çeken bir yapı; Edirne Kozahanesi. Kentin tarihinde önemli bir yer tutan ipek böcekçiliğinin günümüzde de hatırlanmasını sağlayan bina, 1905 yılında meydana gelen büyük Edirne yangınından sonra Kaleiçi semtinin yeniden ayağa kaldırılması sırasında yapıldığı tahmin ediliyor. Günümüze kadar ulaşan bacasında ise 1908 tarihi bulunsa da 1906-1908 yılları arasında inşa edildiği düşünülen tarihi bina, üzerinden 100 yıldan fazla geçmesine rağmen özellikle dış cephesiyle ayakta durmaya devam ediyor. Balkan Savaşları’nda hastane olarak kullanıldığı da iddia edilen yapının son kullanıldığı tarih ise 2003 yılı olarak kayıtlara geçmiş. En son depo olarak kullanılan Kozahane binası, günümüzde ise atıl haliyle dikkat çekiyor. Çatısı çöken binanın iç bölümü kullanılamaz hale gelirken; dış cephesine de sprey boyalarla yazılar yazıldığı görülüyor. Tüm hasar ve bozulmalara rağmen demir kapıları, pencereleri ve cephelerde yer alan gergi demirleriyle hâlâ ayakta duran tarihi yapı, günümüzde işlevsiz kaldı. Restore edilmesi ile başta kültür sanat merkezi olmak üzere birçok alanda kullanılabilecek kapasitede olan yapının geleceğinin ne olacağı henüz bilinmiyor. UĞUR AKAGÜNDÜZ

Yağlı Güreş Ligi 2025 Ödül Töreni Düzenlendi

Türkiye Geleneksel Güreşler Federasyonu tarafından Hilton Mall Of İstanbul'da gerçekleştirilen törene Edirne Valisi Yunus Sezer, Antalya Valisi Hulusi Şahin, Türkiye Geleneksel Güreşler Federasyonu Başkanı İbrahim Türkiş, CW Enerji Yönetim Kurulu Başkanı Tarık Sarvan, Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nin ağaları, pehlivanlar, antrenörler ve diğer davetliler katıldı. Edirne Valisi Yunus Sezer, yaptığı açıklamada, 2 yıldan bu yana Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri'ni yerinde takip ettiğini belirterek, "Oraya gelen seyircilerin, sporcuların ve iş insanlarının yağlı güreşe kendini adadığını gördüm. Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nin üzerine koyarak gittiğini görüyorum. İbrahim Türkiş'e teşekkür ediyorum. Edirne'de Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri'nin yapıldığı alan, Balkan Savaşları döneminde Türk askerlerinin şehit olduğu bir yer. Oraya Edirne Sarayı inşa ediliyor. Cumhurbaşkanımızın talimatıyla yağlı güreşlerimiz için yeni bir alan yapacağız. Bunun çalışmalarını yürütüyoruz. Bundan sonraki dönemde Edirne'ye yakışır çok güzel bir güreş alanıyla güreşseverlerimizi karşılayacağız." ifadelerini kullandı. Antalya Valisi Hulusi Şahin, yağlı güreşlerde son yıllarda büyük gelişim kaydedildiğini belirterek, geleceğinin parlak olduğunu aktardı. Antalya'da yağlı güreşlere büyük ilgi olduğunun altını çizen Şahin, "Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri Edirne'de ama pehlivanları Antalya'da. Antalya pehlivanın harman olduğu yer. Pehlivanların yüzde 60'dan fazlası Antalya'da. Antalya'nın Süper Lig'de 2 takımı var. Neredeyse her ilçede etkinliğimiz var. Antalya yağlı güreşi inanılmaz sever. Sadece pehlivan yetiştirmekle kalmıyor, sponsor da oluyor. CW Enerji, bir Antalya firması. Devam edecek, buna şüphemiz yok. İbrahim Türkiş'e teşekkür ediyoruz. Yağlı güreş, gerçek anlamda spor oldu ve üzerine koyarak gidiyor. Ata sporumuzun geleceği parlak." diye konuştu. Türkiye Geleneksel Güreşler Federasyonu Başkanı İbrahim Türkiş, federasyonun kurulduğu 2022 yılından bu yana yaptıkları faaliyetlerle çok iyi bir duruma geldiklerini vurguladı. Yağlı güreşlerde yaptıkları faaliyetler ve hayata geçirmek istedikleri projelerle ilgili değerlendirmede bulunan Türkiş, şunları söyledi: "Üçüncü yılın sonuna geldiğimizde Yağlı Güreş Ligi, yağlı güreş için olmazsa olmaz mutlak bir gerçek. Toplum, lig güreşlerini çok seviyor. Dünyada farklı bir noktada olmak istiyorsak gelişmelerin dışında olmamalıyız. Geleneklerimizi koruyacağız ama gelişen dünyanın bize zorladığı hususları da gözümüzden uzak tutmayacağız. Göreve geldiğimizde Kırkpınar'da 3 bin 800 kişi kol bağlamıştı. Bunların en az 2 bini gerçek pehlivan değildi. Güreşler yapılamaz hale gelmişti. Elbette eksiklerimiz var. Şu anda çok iyi durumdayız. Bu sene son yıllardaki en güzel Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri'ni düzenledik. Valimiz ve ağamız çok destek verdi. Yayıncılıkta da değişiklikler yaptık. Tarihi Kırkpınar Yağlı Güreşleri'ni 5 dakikanın üzerinde canlı izleyen sayısı 21 milyon kişi. 5 milyon kişi de sosyal medyadan izledi. Ligde de son 2 etabı 17'şer milyon kişi canlı izledi. Başpehlivanlarımızı ülkemizde tanımayan yok. Seneye çok güzel bir Cumhurbaşkanlığı Kupası düzenleyeceğiz. Dünya Yağlı Güreş Şampiyonası'nı da yapmak istiyoruz. Bunları başardığımızda yağlı güreşlerden de milli sporcular çıkacak. Yağlı Güreş deyince, insanların prestijli bakış açısına geçtiği dönemler çok yakın. İnşallah bunu sağlayacağız. Özel bir reklam yapılanması gerçekleştireceğiz. Muazzam bir reklam geliri bekliyoruz. Adım adım yükseleceğiz." CW Enerji Yönetim Kurulu Başkanı Tarık Sarman, yağlı güreşlere destek verme çağrısında bulunarak, şunları kaydetti: "Üç yılımızı tamamladık. Bir babayiğit gelirse isim sponsorluğumuz müsait. Tüm sanayicilerimizin buralara katılmasını çok arzularız. Hepsini bekliyoruz. Bu camiada olmaktan çok mutluyum. Bir verenin bini olur. Bu doğal çayırların maddi ve manevi gücünü alıyoruz. Bu güçle azimli bir şekilde çalışıyoruz. İbrahim Türkiş'in her zaman yanında olacağız." Yapılan konuşmaların ardından dereceye giren sporculara madalyaları takdim edildi. Ödül töreninde yer alan valilere, ağalara ve diğer katılımcılara da plaket verildi.

“Edirne Mektupları” Okurla Buluştu

Balkan Savaşları’nın ardından Edirne’de yaşanan büyük kırılmayı ve yeniden ayağa kalkış sürecini birebir tanıklıklarla anlatan “Edirne Mektupları: Balkan Savaşları Sonrası Bir Şehrin Tanıklığı” yayımlandı. Haluk Kayıcı’nın titiz çalışmasıyla bir araya getirilen kitap, 1912–1913 yıllarında kuşatma altındaki Edirne’de yaşananları resmî tarihin dışında bir üslupla anlatıyor. Açlık, yoksunluk ve belirsizlikle geçen günlerden, şehrin yeniden Osmanlı topraklarına katılmasıyla yaşanan sevince kadar uzanan süreç; dönemin tanıklarının kaleme aldığı mektuplar aracılığıyla aktarılıyor. Edirne’yi yalnızca bir coğrafya olarak değil, toplumsal direncin ve tarihsel hafızanın taşıyıcısı olarak ele alan eser, savaşın yalnızca fiziksel yıkımını değil, toplum üzerindeki psikolojik etkilerini ve güçlenen millî aidiyet duygusunu da gösteriyor. Eser tarih araştırmacıları için birincil kaynak niteliği taşırken, edebiyat okurları için de güçlü bir dil sunuyor. Kitabın önsözde vurgulanan “hafızayı canlı tutma” amacı taşıyan çalışma, geçmişle bugün arasında bir bellek köprüsü kurmayı hedefliyor. Yayımlanan “Edirne Mektupları”, tarihî belge olmanın ötesinde, bir şehrin küllerinden doğuşunu insani tanıklıklarla anlatan önemli bir eser niteliğinde. HABER MERKEZİ

Savaşın Görsel Hafızasında Edirne Konferansı

Edirne'de Prof. Dr. Gülgün Yılmaz tarafından “Savaşın Görsel Hafızasında Edirne: Osmanlı–Rus ve Balkan Savaşlarına Yabancı Basının Bakışı” konulu bir konferans gerçekleştirildi. Prof. Dr. Yılmaz, sunumunda savaş dönemlerine ait görsel belgelerin yalnızca olup biteni anlatmadığını, aynı zamanda “Neden böyle gösterildi?” sorusunu sordurarak propaganda, algı yönetimi ve tarihsel hafızayı şekillendiren araçlara dönüştüğünü vurguladı. Konferansta, Osmanlı-Rus ve Balkan Savaşları sırasında Edirne’ye ilişkin yabancı basın kaynaklarında yer alan görsel malzemeler ele alındı. Prof. Dr. Yılmaz, Edirne’nin sokakları, evleri ve halkını konu alan bu görsellerin hem tarihsel belge niteliği taşıdığını hem de dönemin siyasi atmosferi doğrultusunda çeşitli mesajlar içerdiğini belirtti. Özellikle Edirne Anlaşması’nın imzalanması, Edirne Müdafi Şükrü Paşa’nın kılıcını teslim etmesi gibi kritik olaylara ait resimlerin kimi zaman gerçekçi birer belge, kimi zaman ise ressamların kurgusal sahneleri üzerinden propaganda amaçlı hazırlanmış görseller olduğuna dikkat çekildi. Konferansta ayrıca, şehrin geri alınışını konu alan dönemin Türk kartpostalları ve basın görsellerinde Selimiye Camii imgesinin sıkça kullanıldığı ifade edildi. Prof. Dr. Yılmaz, Enver Paşa’nın 29 Temmuz 1913’te Le Matin Gazetesi’ne verdiği röportajda söylediği “Buradayız, burada kalacağız” sözlerinin adeta bir slogana dönüştüğünü aktardı. Balkan Savaşları sırasında başta İngiliz ve Fransız basını olmak üzere Bulgar, Rus ve Amerikan basınlarında Edirne’nin geniş şekilde yer aldığı anlatılan konferansta; bombardımanlar, cephe koşulları, askerlerin durumu ve kent içindeki sosyal yaşamın düzenli olarak Avrupa basınına aktarılmış olduğunun altı çizildi. Prof. Dr. Yılmaz, ünlü savaş ressamı Georges Bertin Scott’ın Balkan Savaşları’na ilişkin çalışmaları üzerinde de durdu. Scott’ın, Edirne’nin işgal günlerindeki açlık ve sefalet görüntülerini, Türk askerlerinin yaşadığı zorlukları resmederek savaşın acı yüzünü günümüze taşıdığını söyledi. MEHMET EFECAN HIDIROĞLU

Edirne’nin Balkan Savaşları’ndan Kalan Atlas Sancağı

Edirne’de Balkan Savaşları’na tanıklık eden en önemli eserlerden biri sergilenmeye devam ediyor. Mimar Sinan’ın “Ustalık Eserim” dediği Selimiye Camii’nin külliyesinin bir bölümü olan Dar-ül Hadis Medresesi’nde yerli ve yabancı turistlere hizmet vermeye devam eden Türk İslam Eserleri Müzesi, sergilenen eserleriyle dikkat çekiyor. Müzede ziyaretçilerin en çok ilgisini çeken eserlerden biri de Atlas Sancak. Balkan Savaşları’na katılan bir askerin, Edirne’nin Lalapaşa ilçesine bağlı Çömlekakpınar köyü imamına emanet ettiği sancak, günümüzde hâlâ orijinaline uygun olarak korunurken; müzeyi ziyaret eden yerli ve yabancı turistlerin ilgi odağı oluyor. Ay yıldızlı al sancak, üzerindeki yazılarıyla da dikkat çekiyor. Sancağın üzerinde “Allah”, “Vatan”, “Namus” ve “İttihad” yazıları yer alıyor. Sancak, müzenin Gaza Odası’nda misafirler için sergilenmeye devam ederken; kentteki Balkan Savaşları’na ait özel bir eser olarak ön plana çıkıyor. UĞUR AKAGÜNDÜZ

#Balkan Savaşları